| |
PE1MVX > DUTCH 05.08.06 21:52l 204 Lines 10643 Bytes #999 (0) @ WW
BID : 46765_PE1MVX
Read: DO3MCA GUEST DK3EL
Subj: PI4WNO, Bull.2006/08/06(932)
Path: DB0FHN<DB0RGB<DB0MRW<DB0SON<DB0SIF<DB0EA<DB0RES<ON0AR<PI8ZAA<PI8HGL<
PE1MVX
Sent: 060805/1913Z @:PE1MVX.PI8HGL.#ZH1.NLD.EU #:46765 [Wassenaar] $:46765_PE1M
From: PE1MVX@PE1MVX.PI8HGL.#ZH1.NLD.EU
To : DUTCH@WW
RYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRYRY
----------------------------------------------------------------
- PI4WNO Bulletin nr.932, 2006/08/06 (week 32) 19-de jaargang -
----------------------------------------------------------------
- Clubstation v.d. Afdeling WOERDEN EN OMSTREKEN van de VERON -
- RTTY-bulletin: 10.30, Phone-bulletin 11.00, dan Phone-Ronde. -
- Herhaling van het Bulletin om 12.00 uur op 3.580 MHz in MT63 -
- SSTV: 09.00-10.00 op 145.300. Maandag: 19.00-20.30, 28.700) -
- Tijdens -RTTY- kunnen luisteramateurs inmelden: 0348-412738 -
----------------------------------------------------------------
- Als iets niet wit is, wil dat nog niet zeggen -
- dat het zwart is. (Fernando De Rojas) -
----------------------------------------------------------------
Vorige week waren in de ronde : PD2PN, PD0IDQ, PA3EJE, PE1MPA,
PA3JWC, PA7APL, PA3CXM, PD0LUR, PA0PHB, PD0JM, PA3FOL, PD0AMY,
PD5V, PA4RDF, PA3AKN, PA7LN, NL-12432, NL-11607, NL-10619.
MT63: PA0MRN,
AFDELINGSBERICHTEN.
-------------------
In augustus zijn er geen bijeenkomsten.
De eerstvolgende bijeenkomst is op de derde woensdag:
20 september.
DE TECHNIEK ACHTER DE RADIO GOLVEN. (Een bekend verhaal....)
-----------------------------------
In 1899, na verscheidene pogingen om een verbinding te maken met
radiogolven, stichtte de Italiaanse fysicus Marconi, de
"American Marconi Company" die later de "Radio Corporation of
America" wat de fameuze RCA, zou worden.
Op 12 december 1901 werd Marconi beroemd nadat hij het bekende
experiment uitvoerde, waarbij met radiogolven de bekende drie
punten voor de letter "S" in morsetaal werden uitgezonden vanuit
Poldhu in Cornwall (Engeland).
Het telegrafiesignaal stak de Atlantische Oceaan over en werd
opgevangen in Saint-Jean in Newfoundland (U.S.A.).
Marconi ontving voor zijn onderzoek op gebied van de radiocom-
municatie de Nobelprijs in 1909.
Het succes van Marconi bij zijn eerste transatlantische radio-
verbinding was onverwacht.
Men wist inderdaad dat radiogolven zoals alle elektromagnetische
golven, zich rechtlijnig voortplantten.
En bovendien, diffractieverschijnselen die het traject rond de
aardbol hadden kunnen doen afbuigen waren verwaarloosbaar aange-
zien de kromming zelf van de Aarde een obstakel van veel grotere
afmetingen betekende, in vergelijking met de golflengte.
Voor een transatlantische verbinding betekent de kromming van de
Aarde een barriere met een hoogte van ongeveer 200 km.
Deze beschouwingen hebben Kennelly en Heaviside ertoe gebracht
om te suggereren dat de radiogolven de kromming van de Aarde
volgden door opeenvolgende reflecties door een elektrisch gelei-
dende laag, op een hoogte van ongeveer 100 km.
Deze laag werd daarom de laag van Kennelly-Heaviside genoemd.
Die laag komt ongeveer overeen met de E-laag in de ionosfeer.
De radiogolven met een korte golflengte kunnen zich voortplanten
van het ene naar het andere wereldhalfrond.
Ze worden door de ionosfeer telkens weer gereflecteerd.
Na de Eerste Wereldoorlog begonnen radioamateurs zwakke zenders
te gebruiken (van 2 - 50 Watt) die uitzonden bij een frequentie
boven de 5 MHz.
Bij dergelijke frequenties hebben de uitgezonden golven een
korte golflengte van enkele tientallen meters maar kleiner dan
50 meter.
Deze golven werden destijds als ongeschikt beschouwd voor ver-
bindingen over grote afstanden.
Toch bereikten deze radioamateurs verrassende resultaten, aange-
zien ze konden communiceren van het ene naar het andere wereld
halfrond.
Appleton en Barnett in Engeland en Breit en Tuve in de Verenigde
Staten voerden in 1924 proefnemingen met radiocommunicatie uit,
waarbij de zender en de ontvanger zich telkens op een andere
afstand bevonden.
Deze experimenten vormden de basis voor de exploratie van de
ionosfeer.
Men heeft sedertdien ontdekt dat de elektronendichtheid in de
ionosfeer en de verdeling ervan over de verschillende hoogten,
de grootte van de verzwakking en de hoogte waarop de radiogolven
gereflecteerd worden, bepalen.
Golven met een verschillende frequentie worden op een verschil-
lende hoogte gereflecteerd en ze worden in mindere of meerdere
mate verzwakt bij het doorkruisen van de ionosfeer.
De voortplanting van radiogolven in de ionosfeer:
De golven uitgezonden door een radiozender kunnen een verre ont-
vanger op twee manieren bereiken. Ten eerste kan er een
propagatie gebeuren via een grondgolf (ground wave) die de
kortste weg aan het aardoppervlak tussen de zender en de ont-
vanger volgt.
En ten tweede is er de hemelgolf (sky wave) die omhoog gaat en
gereflecteerd wordt door de ionosfeer alvorens de ontvanger
te bereiken.
De eerste experimenten van Appleton en Barnett toonden aan dat,
wanneer men de emissiefrequentie langzaam verandert, men inter-
ferentieminima en -maxima waarneemt tussen de grondgolf en de
hemelgolf die door de E-laag wordt gereflecteerd.
De afstand tussen de zender en de ontvanger was 140 km en daar-
uit besloten ze dat de interferentie-maxima slechts konden
ontstaan wanneer de reflectie van de hemelgolf zich voordeed op
een hoogte van ongeveer 100 km.
De D-laag heeft de kleinste concentratie aan vrije elektronen
(ongeveer 100 tot 104 per cm3), in tegenstelling tot de F2-laag
die een maximale concentratie (106 per cm3) heeft.
De golven met een lage frequentie (30 tot 300 kHz) worden dus
gereflecteerd door de D-laag waar de elektronenconcentratie
laag is, en de golven met een hoge frequentie (3 to 30 MHz)
worden gereflecteerd door de F-laag waar de elektronenconcen-
tratie het grootst is.
Tussen deze twee uitersten, is er de band van de middengolven
(300 kHz tot 3 MHz) gereflecteerd door de E-laag.
De classificatie van de drie vermelde golflengte gebieden werd
bepaald door het gebruik.
Nochtans, is de reflectie van de drie categorieen van radio-
elektrische golven door de D-, E- en F-lagen in de ionosfeer
(met toenemende frequentie) slechts een indicatie.
De hoogte waarop de golven gereflecteerd worden is inderdaad
sterk afhankelijk van de ionosferische omstandigheden die zeer
variabel kunnen zijn.
Het verzwakken van radio golven in de ionosfeer is een belang-
rijk fenomeen. Om dit verschijnsel te begrijpen moet men de
bewegingen bekijken die de ionosferische elektronen uitvoeren in
het elektrisch veld van een radio golf.
Onder invloed van dit veld gaan de elektronen vibreren, waarbij
ze een gedeelte van de energie van de golf opnemen.
Een dergelijk oscillerend elektron speelt dan de rol van een
klein radiorelais dat uitzendt op dezelfde golflengte als de
oorspronkelijke golf, en daarbij komt de opgenomen energie weer
vrij. Wanneer die oscillerende elektronen botsen met atmosfe-
rische moleculen, wordt hun oscillatiebeweging afgeremd.
Een gedeelte van de bewegingsenergie wordt daardoor omgezet in
thermische energie en gaat dus verloren voor de oorspronkelijke
golf.
De verzwakking van de golf is het grootst in de onderste laag
van de ionosfeer waar het aantal botsingen groot is, in de D-
laag beneden 100 km dus.
De verzwakking is natuurlijk ook groter naarmate de golffrequen-
tie kleiner is.
Voor radioverbindingen over grote afstanden zijn de frequenties
gelegen in de 3 tot 30 MHz-band (korte golflengten) het meest
interessant, omdat de hemelgolf (sky wave) dan gereflecteerd
wordt in de F1- of de F2-laag indien de ionosferische omstandig-
heden gunstig zijn.
Bovendien is de verzwakking tijdens periodes met een zwakke
zonneactiviteit klein voor hoge frequenties. En bovendien heeft
de grondgolf bij deze frequenties slechts een kort bereik.
Er ontstaat een "stiltezone" tussen de zones waar uitgezonden
wordt en waar ontvangen wordt.
Om een goede propagatie te hebben op om 't even welk ogenblik,
is het noodzakelijk om de meest geschikte frequentie voor een
bepaald zendbereik te kiezen.
Deze frequentie moet zo berekend worden dat het golftraject de
ontvanger niet voorbijschiet, maar juist bereikt na een of
meerdere reflecties in de ionosfeer.
Indien de frequentie te hoog is, kan de golf door de F2-laag
breken en verdwijnen in de ruimte.
Naast het kennen van de afstand tussen de zender en de ontvanger
is het dus ook nodig om een idee te hebben van de ionosferische
condities in het gebied ertussen.
Een belangrijk kenmerk van de ionosfeer is de variabilteit.
Deze variabiliteit be‹nvloedt sterk de voortplanting van radio-
golven.
Men kan bijvoorbeeld waarnemen dat de ontvangst van middengolven
(300 kHz - 3 MHz) van een verre zender overdag niet mogelijk is,
maar 's nachts wel.
Inderdaad verdwijnt de ionisatie in de D-laag bijna volledig
gedurende de nacht. De verzwakking van de golven in de D-laag
die overdag groter is naarmate de frequentie zwakker is (midden-
en lange golven), speelt dus 's nachts geen rol meer.
Overdag is de hemelgolf die gereflecteerd wordt door de E-laag
dermate verzwakt dat slechts ontvangers dichtbij de zender de
middengolven kunnen opvangen, dan via de grondgolf.
Een tweede voorbeeld heeft te maken met de activiteit van de
Zon. Gedurende een periode met een intense zonneactiviteit zijn
bepaalde radioverbindingen zo erg verstoord dat er zelfs een
volledige "black-out" in de communicatie optreedt.
In het geval van een zonne-uitbarsting is het de plotse toename
van de elektronenconcentratie in de D-laag die een dermate
grote verzwakking van de intensiteit van de radiogolven met een
korte golflengte (10 tot 100 m) veroorzaakt, dat een ontvangst
totaal onmogelijk wordt.
Lange golflengten daartegenover worden gereflecteerd op een
lagere hoogte in de D-laag.
(Marcel Spaans, Belgie: www.cbsite.nl/techniekradiogolf.html)
NIEUWE APPLETTS.
----------------
http://lectureonline.cl.msu.edu/~mmp/period/electron.htm
http://micro.magnet.fsu.edu/electromag/java/atomicorbitals/index.
html
TENSLOTTE:
----------
Overname van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding.
Hebt U nieuwtjes, vraag/aanbod: E-mail: pi4wno(at)amsat.org
Bulletin kan ook gelezen worden op WWW.VERON.NL/AFDELING/WOERDEN
Giro-nr 193190, VERON Afd.66 Leidsestraatweg 51 3443 BR Woerden.
Wilt U onze maandelijkse Convo ontvangen, stuur dan een e-mail.
Prettige dag en tot volgende week! de PI4WNO.
-------------------- Opr. PA0PIM. ------------------------------
nnnn
nnnn
Read previous mail | Read next mail
| |
